نقرس یکی از بیماری های التهابی است. دلیل این بیماری اختلال در متابولیسم پورین می باشد که در آن به صورت غیرطبیعی مقدار اسیداوریک بالاست در نتیجه اورات های سدیم شکل گرفته و در مفاصل رسوب می­کنند و موجب احساس درد در مفاصل می گردد.

در این افراد ابتلا به بیماری های کلیوی مانند سنگ کلیه اوریک اسیدی شایع است. نقرس معمولاً بعد از سن 45 سالگی و در مردان شایع تر است. همچین با درد ناگهانی حاد در مفصل انگشت پا آغاز شده و به بالا می رود. تغذیه می تواند در کاهش التهاب و درد ناشی از نقرس موثر باشد.

کاهش وزن یک عامل محافظت کننده در افراد چاق و دارای اضافه وزن است.

کتوزیس مرتبط با ناشتایی و رژیم کم کربوهیدرات علائم را در این بیماری تشدید می نماید. در نتیجه رژیم های خودسرانه با محدودیت شدید نگیرید.

افزایش مصرف گوشت و غذا های دریایی با افزایش اسیداوریک سرم مرتبط است. ولی دریافت پروتئین گیاهی این طور نیست. رژیم حاوی مقادیر بالای پورین گیاهی (لوبیاها، نخود، عدس) موجب افزایش ریسک بروز نقرس نمی شوند.

مصرف وعده غذایی متعادل همراه با دریافت محدود منابع حیوانی، الکل، مصرف منابع فروکتوز (نوشیدنی های شیرین شده و آب میوه ها، کمپوت ها)، کنترل کردن مقدار غذا (portion size) و کاهش دریافت کربوهیدرات های ساده برای رسیدن به کاهش وزن و حساسیت انسولین توصیه می شوند.

رژیم سرشار از لبنیات کم چرب و مکمل ویتامین C، با کاهش خطر بروز نقرس در ارتباط می باشد.

دریافت قهوه، اما نه چای سبز، با کاهش سطوح سرمی اورات همراه است و از این نظر می تواند محافظت کننده باشد.

لبنیات مانند شیر یا پنیر، تخم مرغ، پروتئین گیاهی و قهوه در نقرس نقش محافظت کننده دارند.

هر واحد اضافی گوشت در روز خطر نقرس را 21٪ و هر واحد اضافه غذای دریایی در هفته خطر نقرس را 7٪ افزایش می دهد.

دریافت حبوبات خشک و سبزیجات با نقرس در ارتباط نمی باشد.

فروکتوز و شکر باعث مقاومت به انسولین و سندروم متابولیک شده و ریسک هایپر اوریسمی را افزایش می دهند.

دریافت بالای پروتئین گیاهی، مغزها، سبزی ها، حبوبات، غلات کامل، میوه های با قند پایین و روغن های گیاهی توصیه می گردد.

اگرچه ماهی باعث افزایش سطح اورات می گردد، اما فواید قلبی عروقی آن بیشتر است. (ماهی هایی که امگا-3 دارند.)

تخم مرغ و مرغ، منابع پروتئینی کم خطر تری می باشند در صورتی که در حد تعادل استفاده شوند.

مصرف قهوه مفید می باشد، اما آغاز تازه قهوه (برای اولین بار) با بدتر شدن نقرس همراه است.

مکمل کمک با ویتامین C مفید می باشد.

گیلاس ممکن است مفید باشند.

در دوره های فعال بیماری باید مصرف آب افزایش یابد (حداقل 8 لیوان در روز) و از دریافت گوشت و الکل پرهیز گردد.

بنابر گزارش دفتر تغذیه وزارت بهداشت، غذا های غنی از پورین که به ترتیب زیر هستند باید در نقرس محدود شوند.

آب­گوشت، مغز حیوانی، دل؛ جگر، قلوه، انواع گوشت ها (گوشت قرمز، مرغ و ماهی)

جمع‌بندی

برای آرام‌تر کردن نقرس، لازم نیست همه‌چیز را خط بزنید؛ باید بدانید چه چیزی را کم کنید و چه چیزی را نگه دارید. آبگوشت، مغز و احشای حیوانی، دل و جگر و قلوه، و زیاده‌روی در گوشت قرمز، مرغ و ماهی اسید اوریک را بالا می‌برند. هر واحد اضافهٔ گوشت در روز خطر نقرس را حدود 21 درصد و هر واحد اضافهٔ غذای دریایی در هفته حدود 7 درصد بیشتر می‌کند. در مقابل، حبوبات و سبزی چنین اثری ندارند. لبنیات کم‌چرب، تخم‌مرغ در حد تعادل، پروتئین گیاهی، مغزها، غلات کامل، میوه‌های کم‌قند و روغن‌های گیاهی انتخاب‌های امن‌تری‌اند و قهوه هم، بر خلاف چای سبز، با اورات پایین‌تر همراه است. فقط اگر تا حالا قهوه نمی‌نوشیدید، شروع ناگهانی‌اش ممکن است موقتاً حمله را بدتر کند. شکر، کمپوت، آب‌میوه و نوشیدنی‌های شیرین را جدی محدود کنید؛ فروکتوز مقاومت به انسولین و اسید اوریک بالا را دامن می‌زند. اگر اضافه‌وزن دارید، کم کردن وزن محافظ است، اما ناشتایی طولانی و رژیم خیلی کم‌کربوهیدرات علامت را تشدید می‌کند. ماهیِ دارای امگا-3 اورات را کمی بالا می‌برد، ولی فایدهٔ قلبی‌اش معمولاً بیشتر از این ضرر است و حذف کاملش لازم نیست. موقع حمله، آب را به دست‌کم هشت لیوان در روز برسانید و گوشت و الکل را کنار بگذارید. ویتامین C، و برای بعضی‌ها گیلاس، در کنار همین چارچوب کمک‌کننده‌اند؛ جای آن را نمی‌گیرند